معرفی کتاب: گتسبی بزرگ

عنوان: گتسبی بزرگ

تالیف: اسکات فیتز جرالد

ترجمه: رضا رضایی

ناشر: ماهی

درباره کتاب:

«گتسبی بزرگ» شاهکار «فرانسیس اسکات فیتز جرالد»  است. این رمان از آثار برجسته ادبیات امریکا در قرن بیستم به شمار می‌رود، اثری کلاسیک که پیوسته تجدید چاپ می‌شود و توانسته است خوانندگان چند نسل را مسحور خود سازد. کریم امامی مترجم فارس این اثر، یکی از دقیق‌ترین مترجمان ایرانی است؛ ترجمه‌ی او چند بار تجدید چاپ شده و در هر نوبت، پالوده‌تر و صیقل یافته‌تر از چاپ پیش به خوانندگان عرضه شده است. داستان این رمان شورانگیز از این قرار است: نیک، مرد جوانی که به تازگی فارغ التحصیل شده است، برای پیدا کردن کار به لانگ آیلند می‌رود. در همسایگی او زوج ثروتمندی به نام‌های دیزی و تام ساکن هستند. نیک به زودی در می‌یابد که مرد مرموز و بسیار ثروتمندی به نام جی گتسبی نیز در نزدیکی آن‌ها زندگی می‌کند. نیک در یکی از مهمانی‌های بزرگ گتسبی با او ملاقات می‌کند و متوجه می‌شود گتسبی سال‌هاست در پی رویایی دست نیافتنی سرگردان است. رویایی که کم کم موجب بروز اتفاقات تلخی می‌شود… نویسنده در تلاش است اوضاع اقتصادی و اجتماعی آمریکا را در دهه‌ی 1920 ترسیم کند. او داستان آدم‌های تازه ‌به‌ دوران رسیده‌ای را نقل می‌کند که به تدریج دچار فروپاشی و فساد می‌شوند. فیتز جرالد در این رمان با طنزی سیاه و نثری ساده از بین رفتن رؤیای آمریکایی را به تصویر می‌کشد. فیتز جرالد، نوشتن «گتسبی بزرگ» را در سال 1923 آغاز کرد و پنج بار ناچار به بازنویسی آن شد. شاید قسمت‌هایی از این رمان از زندگی شخصی خود نویسنده الهام گرفته شده باشد. در واقع مشابهت‌هایی بین رابطه گتسبی و دیزی با ماجراهای فیتس جرالد و همسرش زلدا وجود دارد. قسمتی از کتاب را با هم مرور می‌کنیم: «دست‌هایش را در جیب کتش کرد و با اشتیاق دوباره به نظاره پرداخت، انگار که حضور من خدشه‌ای بر شب زنده داری مقدس او وارد می‌آورد. به راه خود رفتم و او را همان جا ایستاده در مهتاب به حال خود رها کردم. دست دادیم و من راه افتادم. هنوز به شمشادهای حصار نرسیده بودم که چیزی را به خاطر آوردم و به عقب برگشتم. از آن سوی عرصه چمنش فریاد کشیدم؛ که «جماعت گندی هستن. شما ارزشتون به تنهایی به اندازه همه اونا با همه.» «گتسبی بزرگ» که امروزه به ‌عنوان اثری کلاسیک در دانشگاه‌های سراسر دنیا تدریس می‌شود را انتشارات «ماهی» منتشر کرده است.

 

معرفی کتاب: فلسفه ذهن (یک راهنمای مقدماتی)

عنوان: فلسفه ذهن (یک راهنمای مقدماتی)

تالیف: ایان ریونزکرافت

ترجمه: حسین شیخ رضایی

ناشر: صراط

 

درباره کتاب:

«اين كتاب مقدمه‌اي است بر فلسفة ذهن… در فلسفه ذهن، سؤالاتي بسيار عمومي در باب ذهن طرح مي‌شود. سؤالاتي از قبيل: حالات ذهني چيستند؟ آيا آن‌ها حالات مغز فيزيكي‌اند و يا حالات يك «روح» غير فيزيكي؟ آگاهي چيست؟ چگونه حالات ذهن مي‌توانند دربارة چيزهايي خارج از ذهن باشند يا آن‌ها را «بازنمايي» كنند؟ روان‌شناسان نيز به مطالعة ذهن مي‌پردازند. آن‌ها مكرراً دربارة انسان‌ و غيرانسان به آزمايش مي‌‌پردازند و بر اساس اين نتايج تجربي، نظريه‌هاي چشم‌گيري در باب ذهن مي‌سازند قاعدتاً فلاسفة ذهن آزمايش نمي‌كنند. در عوض بسياري فلاسفه به مقولاتي مي‌پردازند كه گاه «مفهومي» خوانده مي‌شود. به عنوان نمونه، آن‌ها درجستجوي روشن كردن معناي اصطلاحاتي مانند «آگاهي»‌اند، به دنبال يافتن خطاهايي منطقي در استدلال‌هاي مربوط به طبيعت ذهن‌اند و يا آن‌كه سازگاري / ناسازگاري ادّعاهاي ما در باب ذهن را با ساير ادّعاهايي كه درست مي‌پنداريم، بررسي مي‌كنند. مثال‌هايي از مقولات مفهومي در فلسفة ذهن در اين كتاب مورد بحث قرار خواهد گرفت. از سوي ديگر بسياري فلاسفه از محدود كردن خود به اين قبيل سؤالات مفهومي سرباز مي‌زنند… فلاسفة معاصر نيز به صورتي روز افزون بر پاية آزمايش‌هايي كه روان‌شناسان انجام مي‌دهند به بسط نظريات خود در باب ذهن مشغول‌اند. در واقع امروزه گاه به دشواري مي‌توان معيّن كرد كه فلسفه در كجا خاتمه مي‌يابد و روان‌شناسي از كجا آغاز مي‌شود، لذا از ذكرگاه و بيگاه موضوعاتي در اين كتاب كه سنتاً دانشمندان، و نه فلاسفه دربارة آن‌ها بحث مي‌كرده‌اند تعجب نكنيد».

معرفی کتاب: کارگران دریا

عنوان: کارگران دریا

تالیف: ویکتور هوگو

ترجمه: اردشیر نیکپور

ناشر: امیرکبیر

کارگران دریا ویکتور هوگو

درباره کتاب:

«لتیری، کشتیبانی کهنه کار، صاحب یکی از نخستین کشتی‌های تجاری، با نام دوراند است که در خط کشتیرانی سن مالو و گرنزه کار می‌کند: صیادان و جاشوان به این رقیب خطرناک با نظری خوش می‌نگرند و لتیری کار خود را بی‌اعتنا به ریشخندها و انتقادهای دیگران آغاز می‌کند و در انجام دادن نقشه‌ای که کشیده است سرسختی و پافشاری می‌نماید و سرانجام توفیق می‌یابد.» در قسمتی از داستان می‌خوانیم: «مردم آن محل می‌گفتند که در اواخر انقلاب کبیر فرانسه، زنی همراه کودکی خردسال به گرنزه آمد و در آنجا اقامت گزید. او انگلیسی بود و یا دست کم فرانسوی نبود. او نامی برای خود داشت اما لهجه مردمان گرنره، آن نام را به صورت ژیلیات در آورد.»

کتاب صبورترین معلم و عاقل‌ترین مشاور

“Books are the quietest and most constant of friends; they are the most accessible and wisest of counsellors, and the most patient of teachers.”
— Charles William Eliot

معرفی کتاب: شاگردی یک ریاضیدان

عنوان: شاگردی یک ریاضیدان

تالیف: آندره ویل

ترجمه: مهران اخباری فر

ناشر: نشر نی

درباره کتاب:

آندره ویل، یکی از بزرگ‌ترین ریاضیدانان و شخصیت‌های ریاضی قرن بیستم، و یکی از خالقان مکتب بورباکی در ریاضیات فرانسه، زندگینامهٔ خود را چنین آغاز می‌کند: «زندگی من، یا دست‌کم بخشی از آن که ارزش این نام را دارد محدود است به تولدم در ششم مه ۱۹۰۶ و درگذشت همسر و همراهم، اِولین، در ۲۴ مه ۱۹۸۶.» آندره ویل در این کتاب زندگی خود را از دوران کودکی تا پاییز ۱۹۴۷ که به‌عنوان استاد به دانشگاه شیکاگو می‌رود، و به قول خودش دوران شاگردی‌اش به پایان می‌رسد بیان می‌کند. گرچه می‌نویسد: «می‌خواستم این خاطرات را با رسیدنم به بندر نیویورک در مارس ۱۹۴۱ به پایان برسانم. ولی دوران شاگردی‌ام به این زودی تمام نشده بود. چه می‌گویم؟ امروز هم هنوز در حال آموختنم. می‌آموزم که با خاطراتم زندگی کنم.» آندره ویل ضمن بازگویی فراز و نشیب‌های زندگی‌اش، در بسیاری لحظات خواننده را با عمیق‌ترین احساسات خود همراه می‌کند و در این سفر، خواننده را به قلب و ذهن خود راه می‌دهد.

کتاب «شاگردی یک ریاضیدان» خودزندگی‌نامه ویل است که در آن ضمن بازگویی فرازونشیب‌های زندگی‌، روند کار و پیشرفت خود را بازگو می‌کند. آندره ویل در این کتاب زندگی خود را از دوران کودکی تا پاییز۱۹۴۷ که به‌عنوان استاد به دانشگاه شیکاگو می‌رود و به قول خودش دوران شاگردی‌اش به پایان می‌رسد، بیان می‌کند. «می‌خواستم این خاطرات را با رسیدنم به بندر نیویورک در مارس۱۹۴۱ به پایان برسانم. ولی دوران شاگردی‌ام به این زودی تمام نشده بود. چه می‌گویم؟ امروز هم هنوز درحال آموختنم. می‌آموزم که با خاطراتم زندگی کنم.» او در خلال این کتاب، شرح سفرهای مختلف، مهاجرت، تدریس در گرایش توپولوژی عمومی و فضاهای برداری، آشنایی با دوست‌های جدید و خاطرات آنها، والری، ریلکه، ادبیات، جنگ، ‌زندان و عشق به همسرش و همه خاطرات متنوع و جالب خود را با نثری روان بازگو می‌کند. او که در یک خانواده یهودی در پاریس به دنیا آمد از کودکی عاشق ریاضی بود و تحصیلات ریاضی خود را از «اکول نرمال» شروع کرد.
او همچنین علاقه زیادی نیز به مسافرت داشت و در طول عمر خود در دانشگاه‌های زیادی از کشورهای مختلف دنیا از جمله فرانسه، آلمان، ایتالیا، هندوستان، برزیل و… به تحصیل، تدریس و پژوهش پرداخت. او در مقدمه کتاب ذکر می‌کند که به خاطراتی که با خواهرش سیمون داشته، زیاد نپرداخته و آنها را در کتابی جداگانه در گفت‌وگو با سیمون پترمان ذکر کرده است. بلوغ، در اکول نرمال، اولین سفرها، هند، استراسبئرگ و بورباکی، من و جنگ: اپرای کمدی در شش پرده و قاره آمریکا، فصل‌های هفت‌گانه این کتاب هستند.
منبع: شرق

 

معرفی کتاب: فلسفه ریاضیات

عنوان: فلسفه ریاضیات (آشنایی امروزی با دنیای برهان‌ها و تصویرها)

تألیف: جیمز رابرت براون

ترجمه: محمدقاسم وحیدی اصل (هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی)

ناشر: نوشتگان

درباره کتاب:

این کتاب در 12 فصل با عنوان‌های «مقدمه، تصویر ذهنی ریاضی»، «افلاطون‌گرایی»، «برهان‌های تصویری و افلاطون‌گرایی»، «ریاضیات کاربردی چیست؟»، «هیلبرت و گودل»، «گره‌ها و نماد‌گذاری»،‌ «تعریف چیست؟»، «رویکرد‌های ساختی»، «برهان‌ها، تصویر‌‌ها و شیوه‌‌ها و ویتگنشتاین»، «محاسبه، برهان و حدس»، «چگونه فرض پیوستار را ابطال کنیم» و ‌«رو کردن دست» تدوین شده است.

در نخستین فصل کتاب نویسنده ضمن ارائه شرحی درباره تصویر ذهنی ریاضی در مطلبی با عنوان خواندنی‌‌های بیشتر آورده است: «هستند بسیاری که وقتی به سراغ فلسفه ریاضیات می‌آیند که هنوز رویارویی جدی با خود ریاضیات نداشته‌اند. اگر دنبال جایی می‌گردید که تجربه‌ای کسب کنید، کتاب کلاسیک قدیمی «ریاضیات چیست؟» اثر کورانت،‌ رابینز، و استیورات را امتحان کنید.»

نویسنده در ابتدای سومین فصل کتاب آورده‌ است: «ریاضیدانان، مانند همه ما،‌ ایده‌های هوشمندانه را ارج می‌نهند،‌ به‌ویژه از یک تصویر ابتکاری لذت می‌برند. اما این ارج گذاشتن‌ها موجب آن نمی‌شود که شکاکیت مستولی بر خود را درهم شکنند. بالاخره یک نمودار ــ در بهترین حالت ــ تنها حالتی خاص است و نمی‌تواند قضیه‌ای کلی را ثابت کند. بدتر اینکه می‌تواند مطلقا گمراه کننده باشد.

نگرش غالب، اما نه جهان شمول،‌ آن است که تصویر‌ها واقعا چیزی جز ابزار‌های رهگشا نیستند؛ آن‌ها به لحاظ روان‌شناختی انگیزه‌بخش و به لحاظ آموزشی مهم‌اند. ــ اما چیزی را اثبات نمی‌کنند. می‌خواهم با این نظر مخالفت کنم و به نفع آنکه تصویر‌ها نقشی مشروع به‌عنوان شواهد و موجه‌‌سازی دارند. اقامه دعوی کنم ــ نقشی که بس فراتر از رهگشا بودن است. خلاصه اینکه، تصویر‌ها می‌توانند از پس اثبات قضیه‌ها برآیند.ــ»

«صورت‌گرایی» یکی از موضوعات سومین فصل کتاب است. در این باره می‌خوانیم: «شطرنج و دیگر بازی‌هایی که روی صفحه انجام می‌شوند، مرکب از نماد‌ها یا نشانه‌ها و قواعدی برای حرکت دادن آن‌ها به این سو یا آن‌سوست. هیچ‌کس مهره‌های شطرنج را به‌عنوان معرف چیزی تلقی نمی‌کند. صورت‌گرایان این قیاس را بسیار دوست دارند: ریاضیات صرفا یک بازی است؛‌ اشیای ریاضی مانند مهره‌‌های شطرنج و قواعد ریاضی همانند قاعده‌های دلخواه بازی‌اند. با رنگ و لعاب بیشتر بخشیدن به آن شاید هم اضافه کنند که ریاضیات بزرگ‌ترین بازی است که تاکنون انجام شده اما با این حال صرفا یک بازی است.»

درباره آفرینش یا آشکار‌سازی؟ در ششمین فصل کتاب آمده است: «ریاضیدانان و تاریخدانان اغلب اهمیت نماد‌گذاری خود را متذکر می‌شوند. اما تاکنون به‌ندرت تحلیل‌هایی جدی انجام شده است. با این حال «کن ماندرس» اخیرا بر چندین نکته کلیدی انگشت گذاشته و چند ادعای جالب توجه ارائه کرده است.»

 

منبع: ایبنا

 

 

کتاب آرامش بخش

کسی که به کتاب ها تسلی و آرامش یابد، هرگز
آرامش خود را از دست نخواهد داد.
امام علی علیه السلام

معرفی کتاب: نامگذاری بر بی‌نهایت‌ها

عنوان: نامگذاری بر بی‌نهایت‌ها

مولف: لورن گراهام , ژان میشل کانتور

ترجمه: رحیم زارع نهندی

 

درباره کتاب:

محور اصلی این کتاب درخشان تلاقی پرشور خلاقیت ریاضی و تفکرات عرفانی در مورد پیدایش نظریۀ مجموعه ها در روسیه در اوایل سدۀ بیستم میلادی است.

شرح تمایز توسعۀ این نظریه در فرانسه داستان را واضح تر می کند. کتاب با ترسیم زندگی ریاضی دانان بزرگ مورد بحث مهیج تر می شود:تصاویر تراژیک ، اسف انگیز ، شرارت بار ، یا تحسین برانگیز. مولفان توصیفی موجز ، استادانه و استوار از مفهوم بی نهایت ارائه می کنند که برای خوانندگان ریاضی ندان هم فهمیدنی است. تجدید خاطرۀ محافل ریاضی آن دوره چنان صمیمانه نگاشته شده است که خواننده احساس می کند در کنار قهرمانان داستان زیسته ، کار کرده و رنج برده است. گراهام و کانتور مقطع شگفت انگیزی از تاریخ ریاضیات را عرضه کرده اند.

معرفی کتاب: تاریخچه فلسفه زمان

عنوان: تاریخچه فلسفه زمان

تالیف: آدریان باردون

ترجمه: حسن امیری آرا

ناشر: کرگدن

درباره کتاب:

آدریان باردون استاد فلسفه در دانشگاه ویک فورست در یادداشتی که برای ترجمه فارسی این کتاب نوشته می‌گوید: «طبیعتِ زمان و تغییرْ طى هزاران سال از جمله موضوعات اصلی مورد توجه فلاسفه بوده است. فلاسفه متقدم یونان، همچون پارمنیدس و زنون الئایی، به طبیعتِ به‎ظاهر متناقض‎نمایِ تغییر به دیده شک می‎نگریسته‌اند: برای آنکه چیزی تغییر کند باید هم یک چیز باشد و هم چیزی دیگر؛ برای آنکه چیزی خلق شود باید هم باشد و هم نباشد. فلاسفه مسیحی، همچون آگوستین اهل هیپو، و فلاسفه مسلمان، همچون غزالی، مسئله گذر زمانی را در پیوند با مسئله ابدیت دنبال مى‌کردند.

این مطالعات به‌وضوح در تلقی کانت از علّیت، معرفت و استدلال کلامی ـ جهان‎‌شناختی اثرگذار بود. کانت شیوه تازه‎ای از تفکر درباره ایدئالیسم زمانی تأسیس کرد؛ هم‌زمان با اعتراضاتی که به تلقی واقع‌گرایانه نیوتن از مکان و زمان داشت، از رویکرد نیوتن به علم طبیعی دفاع مى‌کرد.

توجه به فلسفه زمان در قرن بیستم شتاب گرفت، چرا که تحولات جدید در فیزیک و علوم شناختی منجر به ابداعاتی در پدیدارشناسی، متافیزیک و منطق زمان شد. تحولاتی که در نظریه نسبیت و فیزیک کوانتومی پدید آمده بود منجر به تلقی‌هایى بسیار باریک‌بینانه‎تر از مسائل بغرنج قدیمیِ مربوط به زمان در میان فیلسوفان شد.

امروزه در فلسفه دانشگاهى هیچ حوزه‌‏ای پویاتر از فلسفه زمان نیست. انجمن‎های فعال بسیاری در جهان به این حوزه اختصاص دارد، که اگر بخواهیم نام برخی از آنها را ذکر کنیم باید به «انجمن فلسفه زمان» در آمریکای شمالی، «مرکز زمان» در استرالیا، و «مرکز فلسفۀ زمان» در ایتالیا اشاره کرد.

مسئله عمده در فلسفه زمانِ معاصر چگونگی آشتی دادن زمان آن‌گونه که در تجربه متجلی مى‌شود (در قالب گذرِ رویدادها و تغییر دینامیک در تجربه) با زمان آن‌گونه که در علم به ما معرفى مى‌شود (فیزیک مدرن زمان را به‌عنوان ترتیب استاتیک رویدادها، بدون گذشته، حال، یا آینده‌اى ذاتی، توصیف می‎کند) است. دیگر مسائل مربوط عبارت‌اند از سازگاری اختیار با تلقی علمی از زمان، دلیلِ جهت‌‏مندی ظاهری زمان و ارتباط میان علیت و زمان.

برای نگارنده مایه افتخار است که شاهد ترجمه کتابش به زبان فارسی، این زبان ممتاز فیلسوفان و شاعران، است. در گاه‎شمارى که فرهنگ فلسفی آکسفورد اخیراً از زمان زیست فیلسوفان منتشر کرده، نام زرتشت به‌عنوان نخستین فیلسوف ذکر شده است. فلسفه یونان باستان بسیار متأثر از سنت زرتشتی بوده است، درست همان‌گونه که تحولات فلسفى اروپا در قرون وسطی به‎شدت مرهون فیلسوفان مسلمان-ایرانی متأخری مانند ابن‌سینا و غزالی بوده است. ایران جامعه فلسفی فعال و شناخته‌شده‌ای دارد. امیدوارم در آینده شاهد تعاملات علمی بیشتری میان دانشگاهیان ایران و همتایان‌شان در دیگر نقاط جهان باشیم.»

معرفی کتاب: مرد رؤیاها

عنوان: مرد رؤیاها

تالیف: سید مهدی شجاعی

ناشر: نیستان

درباره کتاب:

کتاب «مرد روياها»‌ به قلم «سيد مهدي شجاعي» فيلم‌نامه‌اي است که بر اساس زندگي‌نامه‌ي شهيد مصطفي چمران به رشته‌ي نگارش درآمده است. اين فيلمنامه که براي يک سريال سيزده قسمتي تهيه شده، زندگي شهيد چمران را از سال‌هاي جواني تا زمان شهادت روايت مي‌کند.
دوران جواني چمران و آشنايي با همسر آمريکايي‌اش‌، تحصن در سازمان ملل به منظور اعتراض به جنايات رژيم شاه در زندان‌هاي ساواک، ادامه‌ي مبارزات و حضور در سفارتخانه ايران در واشنگتن،‌ ازدواج با ماريا در آمريکا،‌ ماجراي سفر چمران از آمريکا به مصر براي دريافت تجهيزات نظامي،‌ آشنايي چمران و امام موسی صدر، حضور چمران در لبنان و… از جمله بخش‌هايي است که شجاعي در اين فيلمنامه، آن‌ها را روايت کرده است.

با مطالعه این کتاب با بخش‌هایی ناشناخته یا کمتر شنیده شده از شخصیت شهید دکتر چمران آشنا خواهید شد.